W 2024 roku konsultacji łobeskiego budżetu obywatelskiego nie przeprowadzono. Mieszkańcy nie wybrali więc zadań do realizacji w 2025 roku. W 2025 roku procedura wróciła — wyłoniono projekty na rok 2026. Teraz konsultacji dotyczących realizacji zadań w 2027 roku ponownie ma nie być. Powstaje pytanie: czy burmistrz może wybierać, w których latach mieszkańcy otrzymają możliwość współdecydowania?
Zasady przyjęte przez Radę Miejską nie przewidują budżetu obywatelskiego co dwa lata. W § 3 uchwały nr LXXVI/508/2024 zapisano: „Burmistrz Łobza zarządza przeprowadzenie konsultacji ”, określając pulę środków oraz harmonogram. Uchwała wiąże konsultacje z wyborem zadań do projektu budżetu następnego roku, a jej wykonanie powierza burmistrzowi. Uchwała z 18 kwietnia 2024 r..
Burmistrz ma zatem wpływ na terminy i wysokość proponowanej puli. Z czego miałoby jednak wynikać uprawnienie do pominięcia całej edycji? W analizowanej uchwale nie ma przepisu pozwalającego na takie odstępstwo. Nie ma też stałego terminu rozpoczęcia konsultacji, ale brak daty granicznej sam w sobie nie oznacza zgody na ich nieprzeprowadzenie.
Ustawa o samorządzie gminnym przewiduje, że w ramach BO mieszkańcy decydują o części wydatków corocznie. Zobowiązuje również burmistrza do wykonywania uchwał rady . To prawda, że Łobez, jako gmina niebędąca miastem na prawach powiatu, nie ma ustawowego obowiązku utworzenia BO. Jednak rada podjęła już decyzję o jego prowadzeniu. Dobrowolność ustanowienia takiej procedury nie przesądza o swobodzie pomijania jej przez organ wykonawczy. Art. 5a i art. 30 ustawy.
Podstawy do rezygnacji nie daje również nowelizacja z 27 stycznia 2026 r. Zmieniła katalog projektów niedopuszczalnych w BO. Nie zawiesiła konsultacji i nie wprowadziła zasady organizowania ich co drugi rok. Uchwała nr XXIII/172/2026.
Nie można też odwracać kolejności procedury. Najpierw określa się pulę i przeprowadza konsultacje, następnie wybrane zadania trafiają do projektu budżetu na kolejny rok. Jeżeli mieszkańcom nie umożliwiono wyboru, nie będzie wybranych projektów do wpisania. Sam brak takich zadań w przyszłym budżecie nie uzasadnia wcześniejszego zaniechania konsultacji.
Nie przesądzamy rozstrzygnięcia organu nadzoru ani sądu. Widzimy jednak poważną wątpliwość: czy magistrat nie interpretuje swobody ustalania harmonogramu jako swobody niewykonywania uchwały? Burmistrz powinien wskazać konkretną podstawę prawną pominięcia edycji, a Rada Miejska wyjaśnić, jak kontroluje wykonywanie przyjętych przez siebie zasad.
Mieszkańcy mają prawo wiedzieć , dlaczego możliwość współdecydowania raz jest im udostępniana, a w kolejnym roku znika. Oczekujemy wskazania przepisu i dokumentu, na których oparto rezygnację z konsultacji na rok 2027.
Zasady przyjęte przez Radę Miejską nie przewidują budżetu obywatelskiego co dwa lata. W § 3 uchwały nr LXXVI/508/2024 zapisano: „
Burmistrz ma zatem wpływ na terminy i wysokość proponowanej puli. Z czego miałoby jednak wynikać uprawnienie do pominięcia całej edycji? W analizowanej uchwale nie ma przepisu pozwalającego na takie odstępstwo. Nie ma też stałego terminu rozpoczęcia konsultacji, ale brak daty granicznej sam w sobie nie oznacza zgody na ich nieprzeprowadzenie.
Podstawy do rezygnacji nie daje również nowelizacja z 27 stycznia 2026 r. Zmieniła katalog projektów niedopuszczalnych w BO. Nie zawiesiła konsultacji i nie wprowadziła zasady organizowania ich co drugi rok. Uchwała nr XXIII/172/2026.
Nie można też odwracać kolejności procedury. Najpierw określa się pulę i przeprowadza konsultacje, następnie wybrane zadania trafiają do projektu budżetu na kolejny rok. Jeżeli mieszkańcom nie umożliwiono wyboru, nie będzie wybranych projektów do wpisania. Sam brak takich zadań w przyszłym budżecie nie uzasadnia wcześniejszego zaniechania konsultacji.
